Dimetra: Geleceğin Sistemi

Motorola ve stratejik ortağı Setkom İleri Teknoloji Ürünleri, Motorola'nın TETRA (Terrestrial Trunked Radio) uyumlu profesyonel telsiz ailesi Dimetra'nın gelişmiş telsiz teknolojisini günümüzde en etkin ve güvenli kullanımını hizmete sunmayı amaçlamaktadır. Türkiye'de telsiz teknolojisinde ilk sayısal kriptolu telsiz sistemi, ilk sayısal konvansiyonel telsiz sistemi, ilk telsiz üzerinden SCADA uygulaması gibi birçok ilklere imza atmış olan Setkom & Motorola ortaklığı Ocak 2001 yılında Türkiye'deki ilk operasyonel TETRA Deneme sistemini kurarak bir ilke daha imza atmıştır.

TETRA nedir?

TErrestrial Trunked RAdio (TETRA), Motorola ve Setkom'un da üyesi olduğu Avrupa Telekomünikasyon Standardizasyon Enstitüsü ETSI tarafından tanımlanmış olan yeni bir açık, sayısal trunk telsiz standardıdır.
1994 yılı Aralık ayında, kullanıcılar, üreticiler, operatörler ve telekomünikasyon kurumlarından oluşan tüm ilgili taraflar adına karar alabilecek bir forum oluşturmak amacıyla "TETRA Memorandum of Understanding" (MoU) kurulmuştur. Günümüzde TETRA Mou 19 ülkeden 56 kuruluşu temsil etmektedir. Bu gruba Avrupa'nın telsiz sektöründe faaliyet gösteren tüm önemli üreticileri dahildir.
Tetra günümüzde Avrupa Telekomünikasyon Standardizasyon Enstitüsü, ETSI, tarafından tamamlanma aşamasına getirilmiş olup Avrupa devletlerince de % 100 benimsenmiş bir standart olma niteliğini kazanmıştır. TETRA, ETSI'nin Özel Mobil Telsiz (PMR :Private Mobile Radio) ve Ortak Paylaşımlı Mobil Telsiz (PAMR: Public Access Mobile Radio) ağları için desteklediği tek sayısal açık trunk telsiz standardıdır ve profesyonel telsiz sektöründe rekabete dayalı geniş bir pazar yaratmaktadır. Kullanıcıların, cihazlarını farklı üreticilerden temin edebilmesine imkan veren "uyumlu donanım" avantajı mevcuttur.
Gerek özel, gerekse kamu sektöründe yer alan profesyonel telsiz kullanıcılarının, TETRA standardını ve sunduğu çok geniş kapsamlı özellikleri incelemesi ve gelecekteki TETRA uygulamalarını şimdiden planlamaları önerilmektedir.
Setkom, Türkiye'deki kullanıcılara Motorola'nın TETRA Çözümü Dimetra'yı sunmaktadır.

Motorola'nın TETRA Çözüm Ailesi: Dimetra

Digital Motorola Enhanced Trunked Radio (Sayısal Motorola Gelişmiş Trunk Telsizi ) kelimelerinden türetilen bir kısaltma olan Dimetra, Motorola'nın TETRA uyumlu telsiz çözümü ailesidir. Dimetra, tüm Tetra sistemleri gibi TDMA: Time Division Multiple Access teknolojisi etrafında tasarlanmış bir sistemdir. Dimetra, sayısal PMR, sayısal hücresel telefon, mesaj ve veri haberleşme servislerinin sunduğu işlevleri biraraya getiren, sayısal trunk haberleşmesinin tüm avantajlarını içeren entegre bir sistem çözümüdür. Motorola'nın Dimetra çözüm portföyü, açık standardın beraberinde getirdiği
avantajların yanısıra, onu diğer üreticilerden farklı kılan üstün nitelikler içermektedir. Dimetra sistem donanımı, ses kalitesi, sistem güvenilirliği, RF kapsama alanı, hizmet derecesi ve kritik görev işletimi gibi alanlarda en iyi performansı verecek şekilde tasarlanmıştır.

Dimetra Sistem Altyapısı

Dimetra Altyapısı, küçük bir bölgeyi kapsayan tek siteli ağdan, tüm bir ülkeyi kapsayan çok bölgeli ağlara kadar derecelendirilebilir. Dimetra Platformu, ek bölgelerin, ek telsiz merkezlerinin veya başka kaynakların ilavesiyle, mevcut sistemin tasarımını ve vermekte olduğu hizmeti etkilemeden, kapsama alanı genişletmesine imkan sağlayacak bir tasarıma sahiptir.
Dimetra Sistemi, birbirinden tamamen farklı gruplara aynı kaynakları kullanarak hizmet verebilmektedir. Bu gruplar böylelikle kendi haberleşme merkezleri, kendi ağ yönetim merkezleri işlevselliklerine "Sanal Özel Ağları" (VPN: Virtual Private Network) ile sahip olabilmektedirler. Aynı fiziksel ağın bir parçasını oluştururken VPN, diğer ağ kullanıcı gruplarına tamamen şeffaf veya görünmez olacaktır.
Dimetra Sisteminde kullanılan özel ağ mimarisinin sunduğu bir diğer avantaj da, bölgelerarası haberleşme trafiğinde, gerek birebir gerekse grup çağrılarında, çağrının bağlanma süresinin (call- set-up time) kısalığıdır. Dimetra sistemi altyapısında call-set-up, geleneksel, konvansiyonel hücresel telefon hiyerarşisine dayalı tüm çözümlerden çok daha hızlıdır.

Dimetra - Profesyonel Kuruluşlar için Telsiz Internet Servislerinin Temelini Oluşturuyor

Kuruluşların mobilitesi arttıkça, bilgiye erişimin, operasyonların mobilitesine paralel bir düzeye gelmesi zorunluluğu da ortaya çıkmaktadır. Bilgiye erişimin iş ortamında halihazırda kullanılmakta olan veri kaynaklarına uyumlu bir yapıda olması da gereklidir ki, bu da doğal olarak Internet çözümlerine erişim ve bunların kullanımı anlamına gelmektedir.
Pazar güçleri Motorola'nın telsiz ağlarının teknolojik gelişmesini Internet ile uyumlu olmaya itmektedir. Buna paralel olarak da Dimetra altyapısının gelişimi, telsiz dünyası ile Internet dünyasının kesiseceği nokta olan, Internet Protokolü (IP) bazlı, telsiz bilgi haberleşmesi dünyasına doğru, açık ve iyi tanımlanmış bir yönde süregelmektedir. IP bazlı Dimetra ağı çözümü, veri tabanlarına, özel uygulamalara, veri sistemlerine, web siteleri ve sayfalarına Internet erişimini mümkün kılacaktır.

Dimetra Özel Uygulama Çözümleri
Motorola ve Türkiye'deki iş ortağı SETKOM, Dimetra Sistemleri üzerinden, kullanıcılarının özgün ihtiyaç ve uygulamalarına yanıt verebilecek aşağıdaki alanlarda telsiz çözümleri geliştirmek üzere değişik sistem elementlerini tedarik ve entegre edebilirler.

Veritabanı ve Internet Erişimi
SCADA Sistemleri
Video İmaj Sistemleri
Biometric Güvenlik
Entegre Araç Çözümleri
Akıllı Kart'a dayalı Çözümler
Ses Tanıma
Telemetri
GPS Uygulamaları
Kriptolu Çözümler.

Daha fazla bilgi için www.tetraturkiye.com adresini ziyaret edebilirsiniz.

Dimetra Deneme Sistemi:
Ankara ve İstanbul

Avrupa'daki en büyük profesyonel telsiz iletişim pazarlarından birisini oluşturan ve yeni teknolojileri yakından takip eden ülkemizdeki profesyonel kullanıcılara günlük yaşamlarında Motorola'nın TETRA uyumlu trunk sistemi Dimetra'nın özelliklerini deneme imkanı sağlamak, bilgi ve görgü artırma gezilerinden öte karar verme mercilerine canlı sonuçlar gösterebilmek amacıyla kurulan Dimetra Deneme Sistemi Türkiye'de ilk olarak Ankara'da, şimdi de İstanbul'da kullanıma açılmıştır.
Haziran 2001'de kullanıma sunulacak olan İSTANBUL DENEME SİSTEMİ , biri Okmeydanı' ndaki SETKOM ofisinde, diğerleri ise The Marmara Oteli ve Beyazıt Yangın Kulesi'nde kurulan 3 adet RF sitesinden oluşmakta olup bu üç site ile Eski İstanbul şehrinin büyük bir kısmı kaplanmaktadır. Merkezi kontrol ekipmanı ve Centracom Elite Operatör konsollarını kapsayan Merkez sitesi de yine SETKOM ofisinde yeralmaktadır. Aynı Ankara sisteminde olduğu gibi, Beyazıt Yangın Kulesi RF sitesi ile Setkom Ofisi'ndeki merkez site arasındaki bağlantı 38 GHz bandındaki mikrodalga linki üzerinden, The Marmara Oteli RF sitesi ile merkez site arasındaki bağlantı ise Türk Telekom'dan alınan 64 Kbps'lık kiralık devre üzerinden sağlanmaktadır. Kullanıcı grupları önümüzdeki günlerde kesinleşecek olan sistemin, 2001 yılı sonuna kadar İstanbul'da kalması planlanmaktadır.
Ocak 2001 ayında kurulan ANKARA DENEME SİSTEMİ ise, biri Gaziosmanpaşa'daki SETKOM ofisinde, diğerleri ise Hüseyingazi Tepesi ve Dikmen-Çaldağı'nda kurulan 3 adet RF sitesinden oluşmuştur. Bu üç site ile Ankara şehrinin yaklaşık %70'lik bir kısmını kaplamıştır. Merkezi kontrol ekipmanı ve Centracom Elite Operatör konsollerini kapsayan Merkez sitesi de yine SETKOM ofisinde yeralmıştır. Hüseyingazi RF sitesi ile Setkom Ofisi'ndeki merkez site arasındaki bağlantı 38 GHz bandındaki mikrodalga linki üzerinden, Dikmen RF sitesi ile merkez site arasındaki bağlantı ise Türk Telekom'dan alınan 64 Kbps'lık kiralık devre üzerinden sağlanmıştır. Ankara Deneme Sisteminin kuruluşu aşamasında, Emniyet Genel Müdürlüğü ile yapılan görüşmeler neticesinde, Dimetra cihazlarının Gölbaşı İlçe Emniyet Müdürlüğü'nde denenmesine karar verilmiştir. İlçedeki Emniyet güçlerinin organizasyonuna uygun bir filo yapısı planlanmış ve buna göre programlanmış MTM300 araç telsizleri, MTP200 ve MTP300 el telsizlerinden oluşan toplam 37 adet Dimetra telsiz cihazı Gölbaşı İlçe Emniyet Müdürlüğü kullanıcılarına tahsis edilmiştir. İlçe Emniyet Müdürlüğü Haber Merkezinde değişik konuşma gruplarının izlenmesi ve ekiplerin yönlendirilmesine olanak sağlayan 2 adet sabit merkez telsizi kurulmuş ve 8 devriye ekibi aracına MTM300 araç telsizlerinin montajı yapılmıştır. Şubat ayı başında kullanıcı eğitimlerinin de tamamlanmasından sonra sistem Mayıs sonuna kadar Gölbaşı İlçe Emniyet Müdürlüğü görevlilerince günlük operasyonları içinde kullanılmıştır.

Kullanıcı Senaryoları: 1

Sürat felakettir, ama kriz haberleşmesinde hayat kurtarır

Herhangi bir doğal afet düşünün! Şehrin banliyölerinden telefon hatları hasar gördüğünden dolayı haber alınamıyor; Mevcut hatlar ve GSM aşırı yüklenmeden dolayı kilitleniyor; Organize bir yardım ekibinin gidip, kriz yönetimi yapılması kaçınılmaz hale geliyor.
Afet duyulur duyulmaz itfaiye, ambulans ve yardım ekipleri saniyenin altındaki bağlantı hızları ile birbirleri ile iletişime geçip hasar tesbiti ve gerekli yardımı sağlayabilmek için üç öncü araç banliyöye doğru harekete geçiyor. Farklı kurumlara ait olan araçlar bu acil durumda yol boyu hem birbirleri ile hem de merkezleri ile görüşmeye devam ediyorlar.
Afetin etkileri sürüyor ve banliyödeki telsiz altyapısı da çalışamaz hale geliyor. Artık o bölgeden hiçbir haber alınamıyor ve dolayısıyla ne tip yardım ihtiyacı olduğu tespit edilemiyor.
Ana kumanda merkezi kriz bölgeleriyle ilgili telsiz görüşmelerinin önceliğini diğer rutin görüşmelere göre ön plana getirerek arttırıyor. Böylece ekipler çok daha rahat birbirleriyle görüşebiliyorlar.
Üstüne üstlük yardım için yola çıkan araçlar afetten dolayı kaza yapıp bilinçlerini yitiriyorlar.
Kriz merkezi bir süre yaptığı çağrılara cevap alamayınca araçlardaki telsizleri "ambiance listening" konumuna alıp araç içini dinlemeye başlıyor ve ekibin zor durumda olduğunun farkına varıyor. Hemen araçtan tetra/ dimetra telsizleri aracılığı ile gelen AVL bilgilerinden yerlerini tesbit ediyor ve onları da kurtarmak amacıyla en yakın birim hareket ettiriliyor.
İlk yola çıkan ekibe gerekli ilk yardım yapılırken ekip üyelerinin sağlık durumları ile ilgili bilgiler telsizler aracılığıyla hastanelere ulaştırılıp gereken kan aramalarına başlanıyor.
Ekip afet bölgesine erişiyor, bölgedeki tüm iletişim altyapıları çökmüş olmasına rağmen gerek kendi aralarında gerekse merkezle hayati haberleşmelerini sürdürüyor. Bu sayade kriz anında öncelikli olarak nelere ihtiyaç olduğu tesbit edilip ilgili kurumlar ve uzmanlarla anında temasa geçilebiliyor. İşte TETRA'nın gücü!

Kullanıcı Senaryoları: 2

Vatandaşa Sayısal Hizmet

21. yüzyılın Belediyecilik anlayışının, geçmişe göre radikal bir farklılık taşıyacağı şüphesizdir. Hayatımızın her alanında karşımıza çıkan ve yaşamı hem daha kolay hem de daha verimli sürdürmemizi mümkün kılan sayısallaşma ve bilgi toplumuna yöneliş süreci, vatandaşa birinci elden hizmet götüren Belediyecilik faaliyetlerinde de kullanılan bir araç haline gelmiştir. Günümüz Belediyeciliğinde, daha yeni yerleşmeye başlayan GIS (Coğrafi Bilgi
Sistemleri), SCADA, akıllı sayaç, akıllı durak, akıllı sinyalizasyon gibi kavramlar ancak sesli iletişimi, veri iletişimi ile bütünleştiren sayısal bir altyapı ile entegre hale gelebilirler. Bu altyapının esnekliği ve güvenilirliği ise telsiz yapıda olmasına bağlı olacaktır. Tetra telsiz standardına uygun Dimetra sistemi vasıtası ile her tür veri donanımını, günlük ses iletişimi ile aynı altyapıyı paylaşacak şekilde irtibatlandırmak mümkündür.
Kurulacak bir Dimetra sayısal telsiz sistemi üzerinden Araç Takibi (AVL), SCADA sistemi, abone kayıtlarına sahadan erişilebilmesi ve değiştirilebilmesi, akıllı duraklar arasında veri transferi, sahadan merkeze veya ters yönde dosya ve görüntü transferi, akıllı sinyalizasyon sistemlerinin idaresi, konvansiyonel olarak sadece "ses" taşımasına alıştığımız altyapı üzerinden mümkün olacaktır. Bir diğer önemli nokta ise altyapının "tel'siz" yapıya sahip olmasının getireceği afet durumlarına karşı dayanıklılık olacaktır.
Bir an için sayısal gelecek ile bütünleşmiş bir Belediye düşünelim: Belediyenin gaz dağıtım faaliyetleri (su dağıtımı olarak da düşünülebilir) ile ilgili sahada mevcut SCADA sensörlerinden gelen bir alarm bilgisi sayısal Dimetra telsiz altyapısı üzerinden merkezi birimlere iletilecektir. Merkezdeki sistem oluşan arızanın veya vakanın mahiyetine göre otomatik olarak gerekli kaynakları tespit edecek (uygun iş makinesi, servis ekibi, vb) ve sürekli olarak konum bilgisini, "telsiz araç takip sistemi" ile izlemekte olduğu servis ekiplerine/iş makinelerine olay mahaline intikal emrini yine Dimetra altyapısından otomatik olarak aktaracaktır. Yine aynı arıza bilgisi, o güzergahda seyretmekte olan ve merkezden de izlenen Belediye otobüslerindeki terminallere aktarılarak alternatif bir güzergah önerilecektir. Olay yerine varan ekipler durumu tespit ettikten sonra olay mahaline ilişkin raporlarını mobil veri terminalleri ile hazırlayıp, olay yerinin fotoğrafını da sayısal olarak ekleyerek raporlarını bilgisayar ortamında Dimetra telsiz altyapısı üzerinden merkeze aktaracaklardır. İnsana bir an için olanaksız gibi görünen tüm bu süreçler, bir "telsiz" geniş alan ağı (WAN) olarak da görülebilecek olan Dimetra altyapısı üzerinden şu anda dünyanın çeşitli yerlerinde farklı kurum/kuruluşlarca uygulanabilmektedir.
21. Yüzyıl'ın sayısal dünyasında, vatandaşa verilecek hizmetin etkin ve birinci sınıf olması ancak sayısal dünyanın çözümleri ile mümkün olacaktır.