Av. Tolga İşmen, LL.M. (KCL)
tolga@telepati.com.tr



Kanun-e


“It’s Global Warming, Stupid”*

Hepimiz Sandy kasırgasının New York’a ve ABD’nin doğu kıyısına yaptıklarını gördük. Bu kasırga ile uzun zamandan beri gündemden düşmüş olan küresel ısınma konusu tekrar tartışılmaya başladı. Küresel ısınma geçen on yılın en popüler tartışma konularından birisiydi ama, son yıllarda unutuldu... Herhalde 2000 yılında Bush yerine Al Gore ABD başkanı seçilseydi, o Florida’da gerçekten ne olduğunu kimsenin anlamadığı yeniden oy sayımı olmasaydı veya farklı sonuçlansaydı, bugün küresel ısınmaya çok daha farklı bakıyor olacaktık. Ama olmadı. Al Gore seçilemedi, bazıları bir kaç yıl küresel ısınmaya ciddi bir şekilde kafayı taktılar ama sonra hiç beklenmedik bir şey oldu, küresel ısınmaya karşı alınacak tedbirler sonucunda para kaybedecek olan sektörler, bir araya geldiler ve kah açık kah gizli bir karşı kampanya başlattılar. Kamuoyunda küresel ısınmanın aslında abartılmış bir paranoya olduğunu, küresel ısınma diye bir sorun bulunmadığını, böyle bir sorun olsa bile bunun normal ve önlenemez bir döngü nedeniyle gerçekleştiği ve insan katkısının önemsiz derecede olduğunu iddia eden bilim insanlarını finanse etmeye başladılar. Küresel ısınma da sokaktaki adamın hayatını etkileyecek fazla bir şey yapmadı. Biz de neredeyse unuttuk gitti. Sandy Kasırgası gibi bir felaket aslında küresel ısınmanın hiçbir yere gitmediğini ve ne yazık ki güneş kadar da gerçek olduğunu hepimize gösterdi. Küresel ısınma olmasaydı, belki yine Sandy gibi bir kasırga oluşacaktı ama etkisi muhakkak çok daha az olacaktı. Ayrıca artık herkes biliyor ki, Sandy Kuzey Amerika’yı vuran son kasırga olmayacak. Sandy’i yine tatlı kız isimleri taşıyan pek çok öldürücü kasırga takip edecek. Yapılan bir araştırmaya göre, son 30 yılda Kuzey Amerika’da meteorolojik afetler nedeniyle uğranan kayıp 1 trilyon doların üstünde. New York’un herkesin hayatına çok büyük bir etkisi var ve sanırım bu felaketten sonra küresel ısınmayla ilgilenenlerin sayısında ciddi bir artış söz konusu olacaktır.
Küresel ısınmayla mücadele etmenin kolay bir yöntemi yok. Fosil yakıtlar ve özellikle petrol ve kömür, küresel ısınmaya en çok katkıda bulunan etkenler. Bu konuda gelişmiş ülkeler ile gelişmekte olan ülkeler arasında ciddi bir çekişme bulunmakta. Bu çekişmeye gelişmiş ülkelerdeki ciddi lobileri eklediğiniz zaman, uluslararası bir ölçekte küresel ısınma ile etkin bir mücadele sisteminin gelişmesi için daha çok kasırgalar bekleyeceğiz gibi görünüyor. Bu noktada özellikle Türkiye’nin gündeminde küresel ısınmanın hiçbir zaman ön sıralarda bulunmadığını, küresel ısınmaya çok şüpheci ve küçümser bir bakış açısından yaklaşıldığını söylemek gerekiyor. Türkiye’nin en kısa zamanda bu yaklaşımını terk etmesi lazım. Avrupa’nın çok büyük bir kısmı yenilenebilir enerji kaynaklarından son derece verimli yararlanmaya başladılar. Almanya, Danimarka, Avusturya gibi ülkeler bu alanda gerçekten çok büyük aşama kaydettiler. Özellikle petrole ve doğal gaza bağlı bir ekonomik büyüme yapısı sürdürdüğümüz zaman güneş ve rüzgar enerjisinden çok daha fazla yararlanmamız gerektiği ortada. Ancak belirttiğim gibi, ne yazık ki bu konu önceliklerimizden birisi değil. Türkiye’de kasırgaların değil ama ciddi kuraklığın bir tehdit olduğunu hatırlatalım. Umarım Türkiye’nin küresel ısınmayı daha ciddiye alması için bir kaç yıl süren bir kuraklık çekmek zorunda kalmayız. Bu arada Sandy Kasırgasının belki de en çok üzdüğü kişiler de maratoncular. Kasırga yüzünden 4 Kasım’da yapılacak olan New York Maratonu 1970’den beri ilk kez iptal edildi. (Esentepe-3 Kasım 2012)

* Küresel Isınma, Salak” Bloomberg Businessweek Dergisinin 1 Kasım 2012 Sayısı Kapağından alınmıştır.


Köşe Yazarları