Uzaktan eğitim ve e-öğrenme


Cenk Yapıcı

E-öğrenme daha yeni bir olgu olmasına rağmen, uzaktan eğitimin Türkiye’de başlangıcı aslında oldukça eskidir.
İstanbul Üniversitesi Enformatik Bölüm Başkanı Doç. Dr.Sevinç Gülseçen ve T.B.V Ankara Temsilcisi Dr. Aydın Kolat ile Uzaktan eğitim ve e-öğrenme konusunda gelişmeleri tartışacağız.

Aydın Bey ilk soruyu size yöneltmek istiyorum. e-öğrenme günümüzde neden önemli?
AK: Günümüzde e-öğrenme, öğrenmeyi heyecanlı, çekici ve ilgi uyandıran hale getirmiştir. Öğrenme, doğası gereği, sosyal bir etkinliktir. E-öğrenme, çok güçlü ve kalıcı öğrenme deneyimlerinin yalnızca içerik ile değil, çevrimiçi topluluklar ve ağlar ile başarılabileceğini göstermiştir. E-öğrenme, öğrenmeyi iş süreçlerine entegre etmeyi de sağlar. Günümüzün rekabetçi dünyasında, kurumlar elemanlarına, sınıf eğitiminin yanında e-öğrenmeyi de kullanarak daha kalıcı ve daha ucuz bir eğitim sağlamaktadırlar. Bu çağdaş yöntem sayesinde öğrenme okul sınıflarından, klavyelere hatta mobil cihazlar yolu ile, el telefonlarımıza kadar gelmiştir.

Sevinç hocam, Türkiye’de uzaktan eğitim ve e-öğrenme’nin gelişimi nasıl olmuştur?
SG: E-öğrenme daha yeni bir olgu olmasına rağmen, uzaktan eğitimin Türkiye’de başlangıcı aslında oldukça eskidir. Uzaktan eğitim ilk olarak 1927 yılında eğitim sorunlarının görüşüldüğü bir toplantıda ele alınmış fakat sadece fikir bazında kalmış ve uygulamaya geçirilememiştir. Konu ile ilgili tartışmalar 1950’li yıllara kadar devam etmiştir. Türkiye'de uygulanan uzaktan eğitimin tarihi gelişimini ise aşağıdaki gibi sıralayabiliriz;

  • 1927 Dönemin Milli Eğitim Bakanı Mustafa Necati tarafından tartışılması,
  • 1956 Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi, Banka ve Ticaret Hukuku araştırma Enstitüsünde başlaması,
  • 1961 Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde Mektupla Öğretim Merkezi kurulması,
  • 1966 Mektupla Öğretim Merkezi Genel Müdürlük olması,
  • 1975 Yay-Kur eğitimleri uzaktan eğitim uygulamaları gerçekleştirilmesi,
  • 1978 Açık Üniversite kurulmasına karar verilmesi,
  • 1981 Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesinin açılması,
  • 1981 Anadolu Üniversitesi TRT işbirliği ile okul televizyonu kullanarak eğitim vermeye başlaması,
  • 1992 Milli Eğitim Bakanlı bünyesinde Açıköğretim Lisesinin açılması,
  • 1997 Üniversitelerde e-öğrenme yolu ile eğitim-öğretimin yaygınlaşması.

Bu yıl 10-15 Mayıs tarihleri arasında yapılacak olan Future Learning (FL) Konferansı hakkında bilgi verir misiniz lütfen.
AK: Uluslararası nitelikte yapılan bu konferanslarının düzenlenmesindeki amaç, gelecek için öğrenme alanındaki yeniliklerin sunulmasına ve tartışılmasına ortam sağlamaktır. Ayrıca, öğrenmenin odağında bulunan ve onun temel varlık nedeni olan insanın yaşam boyu öğrenmesi ve nitelikli yetişebilmesi için en doğru, etkin ve verimli yöntemler, stratejiler, teknikler ve teknolojilerin geliştirilmesi için fikirlerin ortaya atılması ve tartışılması için ortam sağlamak da bir başka hedeftir.
Konferansta, başlı başına bir yenilik olarak kabul edilebilecek ve günümüzde çok önem kazanmaya başlayan “e-öğrenme” üzerinde yoğunlaşan, aşağıda belirtilen konu başlıklarında hazırlanmış özgün araştırmalar tartışılacaktır:

  • Enformasyon ve Bilgi Toplumu Teknolojisi Okur yazarlığı
  • Sayısal Enformasyon Kaynakları
  • Bilgisayar Tabanlı/Destekli Öğrenme
  • e- Öğrenmede Kurumsal Strateji, Mevzuat, Standartlar, Akreditasyon ve Sertifikasyon
  • e-Öğrenmede Yeni Teknolojiler
  • e-Öğrenmede İçerik ve İçerik Tasarımı
  • e-Öğrenmenin Sosyolojik ve Psikolojik Boyutu
  • Çevrimiçi Oyunla Öğrenme
  • e-Öğrenme Sistemlerinin Ölçme ve Değerlendirilmesi
  • Moderasyon ve Sınav için e-Öğrenme Stratejisi
  • Sanal Sınıf Uygulamaları
  • e-Öğrenmede Güvenlik Sorunları ve Çözümleri
  • e-Devlet ve e-Öğrenme
  • e-Dönüşüm Türkiye/Bilgi Toplumu Stratejisi ve e-Öğrenme
  • Yükseköğretimde Uzaktan Eğitim (Türkiye’de ve dünyada)
  • Mobil Öğrenme

Şu ana kadar FL2010'a toplam 149 başvuru yapılmıştır. Bunlardan 49'u poster, 100'ü bildiri olarak kabul edilmiştir. Kendi alanında uzman 6 tane davetli konuşmacı bulunmaktadır. FL2010 için dünyanın birçok yerinden katılım talebi gelmiştir.

 Amerika

  • İngiltere
  • Almanya
  • Cezair
  • Kanada
  • Mısır
  • Malezya
  • Avustralya
  • Bulgaristan
  • Litvanya
  • Brezilya
  • Kore
  • Malta

FL2010’da yer alacak ülkelerden bazılarıdır.

Bu güne kadar yapılan Future Learning (FL) Konferanslarını özetler misiniz?
SG: Birincisi, 2004 yılında İstanbul Üniversitesi Enformatik Bölümü ve Türkiye Bilişim Derneği İstanbul Şubesi işbirliğinde düzenlenen ve İstanbul Üniversitesinde gerçekleştirilen konferans, oldukça ses getirmiş ve ilgi uyandırmıştır.
Bundan 4 yıl sonra, İstanbul Üniversitesi Enformatik Bölümü ve Türkiye Bilişim Vakfı-Uzaktan Eğitim Platformu (TBV-UzEP) işbirliğinde düzenlenen 2. Uluslararası Gelecek için Öğrenme Alanında Yenilikler 2008: e-Öğrenme (FutureLearning 2008) Konferansı 27-28 Mart 2008 tarihlerinde İstanbul Ortaköy Princess Otel’de üç ayrı salonda paralel oturumlar şeklinde gerçekleştirilmiştir.
Eşzamanlı tercümenin de yapıldığı konferansta, yerli ve yabancı bilim adamları toplam 60 bilimsel çalışma sunmuşlar ve toplam 36 poster sergilemişlerdir.
2008’de gösterilen yoğun ilginin üzerine Future Learning Konferanslarının 2 yılda bir yapılmasına karar verilmiştir. 2010 yılının “İstanbul - Avrupa Kültür Başkenti” olması nedeniyle Future Learning Konferanslarının üçüncüsünün İstanbul’da yapılması kararlaştırılmıştır. Böylece İstanbul Üniversitesi Enformatik Bölümü, Türkiye Bilişim Vakfı, İstanbul Kültür Üniversitesi ve Türkiye Bilişim Derneği tarafından düzenlenecek olan "3. Uluslararası Gelecek İçin Öğrenme Alanında Yenilikler Konferansı 2010: e- Öğrenme" (3rd International Conference on "Innovations in Learning for the Future 2010: e- Learning") 10-14 Mayıs 2010 tarihleri arasında İstanbul’da İstanbul Kültür Üniversitesi yerleşkesinde yapılacaktır.
Bu yıl bir ilk daha gerçekleştirerek, Future Learning 2010 kapsamında “First Eurasia Meeting of Geogebra” toplantısı da organize edilmiştir. Bu toplantıya da; 13 bildirili-sunum, 100 adet de katılımcı başvuruda bulunmuştur.

Sevinç Gülseçen
Akademik kariyerine İstanbul Üniversitesinde başlayan Sevinç Gülseçen, 2005 yılından beri aynı üniversitede Enformatik Bölüm Başkanlığı görevini sürdürmektedir. Çok sayıda yurtiçi ve yurtdışı akademik toplantıya katılarak bildiri sunmuştur. 2000li yılların başından beri sürdürdüğü uzaktan eğitim ve e-öğrenme alanındaki akademik çalışmalarını, başkanlığını yaptığı 2004 ve 2008 yıllarında düzenlenen FutureLearning konferansları ile zenginleştirmiştir.

Dr. Aydın Kolat
Dr. Aydın Kolat O.D.T.Ü Fizik Bölümünden 1975 yılında mezun olduktan sonra, yüksek lisans ve doktora çalışmalarına aynı bölümde devam etmiştir. Bir süre öğretim üyesi olarak çalıştığı O.D.T.Ü Fizik bölümünden 1983 yılında ayrılarak IBM şirketinde çalışmaya başlamıştır. IBM’de 17 yıl sistem uzmanı ve çeşitli seviyelerde yönetici olarak çalışmıştır. Şu anda Ankara’da Verisis A.Ş. ve İnterak Ltd. Şirketlerinin Genel Müdürlüğünü sürdürmektedir. 2002 yılından beri Türkiye Bilişim Vakfı’nın (T.B.V) Ankara Temsilciliği görevini sürdüren Dr. Aydın Kolat, T.B.V’de özellikle uzaktan eğitim, e-devlet uygulamaları ve yazılım sektörü ile konularda çalışmalar yürütmektedir.